10 . سيّد محمد جواد عاملى ( در حاشيه بر كلام فاضل هندى : « حبس قاتل محتمل است » ) : زيرا واجب است حاكم حقوق ايشان را حفظ كند و آن بستگى به حبس دارد و هر چه واجب به آن بستگى داشته باشد آن هم واجب است ، ولى شارع وجه آن را توضيح نداده است . در مورد قول او ( فاضل هندى ) : « حبس به ضرر قاتل و كيفر غير منصوص است » ، مىتوان همان سخن و دليلى را آورد كه شيخ در مبسوط در مثل اين مورد آورده است كه ، « حبس براى هر دو طرف منفعت دارد ؛ قاتل زنده مىماند و ولىّ دم ، وثيقه مىگيرد » . « 1 » 11 . صاحب جواهر ( پس از كلام محقق حلّى در مورد غايب بودن برخى از اولياى دم ) : وجه اين مسأله بنابر عدم اعتبار اذن ، واضح است و امّا بنابر اعتبار اذن هم شايد علت آن ، پيدايش ضرر براى فرد حاضر يا كامل به واسطهء تأخير - كه در آن زوال حق مىرود - باشد و از طرف ديگر ، حبس قاتل تا زمانى كه غايب بيايد و طفل بالغ شود و مجنون بهبودى يابد يا بميرند و ورثه جاى ايشان را بگيرند و يا حاضر كامل ، به ديه راضى شود ، به ضرر قاتل است و تعجيل مجازاتى است كه دليلى بر آن نيست ؛ گرچه فاضل در قواعد الاحكام احتمال حبس را داده است از اين باب كه مقدّمهء حفظ حقوق اولياست و جمع ميان مصلحت زنده ماندن قاتل و وثيقه گرفتن اوليا مىشود ، بلكه مقتضاى اطلاق حكم ، همين است گرچه اميدى به افاقهء مجنون نباشد ؛ ولى اين استدلال چنان است كه مىبينى [ در آن اشكال هست ] . « 2 » 12 . امام خمينى : سؤال : اگر حكم شود به قصاص قاتل عمدى ، و اولياى دم ، صغار باشند نظر به اين كه - به رأى شما - لازم است قصاص تا بلوغ تأخير بيفتد و آنان خواستار قصاص شوند ، آيا جايز است قاتل ، تا آن زمان زندانى شود يا نه ؟ جواب : محكوم به قصاص شدن مجوّز حبس نمىشود . آرى ، اگر ترس فرار وى باشد ، جايز است از او كفيل يا وثيقهء نقدى يا غير نقدى گرفته شود و در صورتى كه ترس فرار باشد و تا بلوغ ، زمان اندكى است ، حبس او مانعى ندارد . « 3 » 13 . همو : اگر براى او چند نفر ولىّ دم باشد كه همه در قصاص شريك باشند و هنگام قصاص ، برخى حاضر و برخى غايب باشند از شيخ - قدس سرّه - حكايت شده كه ، حاضر

--> ( 1 ) . مفتاح الكرامه ، ج 10 ، ص 90 ( آخر جزء دهم ) . ( 2 ) . جواهر الكلام ، ج 41 ، ص 285 . ( 3 ) . موازين قضائى از ديدگاه امام خمينى ، ج 1 ، ص 154 .